Kilka ciekawostek

1. Trądzik pospolity, zwany inaczej młodzieńczym, jest schorzeniem skóry znanym już w starożytności. Opisywany był przez Arystotelesa /IV w p.n.e./ i Pliniusza / I w n.e./. Łacińska nazwa choroby „acne”, powstała na skutek błędu pisarskiego popełnionego ponad tysiąc lat temu w czasie przepisywania księgi medycznej. Zmieniono wówczas w wyrazie acme / szczyt, wierzchołek po łacinie/, literę m na n. Mianem „acme” określano w tamtych czasach kształt wykwitów chorobowych występujących w trądziku.

2. Lekarz  Otto Schaefer, który przez 30 lat leczył Inuitów na dalekiej kanadyjskiej Północy był świadkiem, jak porzucają życie w społecznościach rybaków i myśliwych, by przyjąć kulturę Zachodu i przenieść się do miast. Trądzik, jak donosił Schaefer, praktycznie u nich nie występował, dopóki odżywiali się w tradycyjny sposób. Ale po zmianie diety mieli go tak samo często jak inni mieszkańcy Kanady.

3. Dr Staffan Lindeberg z uniwersytetu w Lund w południowej Szwecji wyruszył w podróż na drugi kraniec świata. Dokładniej – na Wyspy Trobriandzkie w archipelagu Papui-Nowej Gwinei. Doktor Lindeberg, specjalista medycyny rodzinnej i badacz związków między ewolucją a zdrowym żywieniem, zamierzał sprawdzić, czy Trobriandczyków nękają te same choroby co mieszkańców Zachodu. Część badań miał prowadzić na wyspie Kitawa zamieszkanej przez zaledwie 2250 ludzi. Gdy tam dotarł, Kitawańczycy wciąż nie mieli elektryczności nie używali telefonów ani pojazdów silnikowych, znali tylko niewiele z zachodnich towarów. Cukier, przetworzone węglowodany, alkohol, kawa, herbata, oleje i mleko były tu rzadkością, a przeciętny mieszkaniec wyspy czerpał z nich mniej niż 0,2 proc. kalorii. Jadł za to dużo roślin: jam, taro i tapiokę, banany, papaję, mango, arbuzy, ananasy, orzechy kokosowe oraz ryby. Przez siedem tygodni Lindeberg zbadał 1200 osób powyżej 10. roku życia. Okazało się, że Kitawańczycy nie umierali nagle na zawał czy udar, nie cierpieli ani na niedożywienie, ani na nadwagę, ani na nadciśnienie, ani na cukrzycę. A do tego wszystkiego nie mieli trądziku. Lindeberg, który jako lekarz pierwszego kontaktu sam w Szwecji diagnozował go u swoich pacjentów, wśród zbadanych Kitawańczyków nie znalazł ani jednego z objawami tej choroby.

4. Prof. Walter C. Willett, epidemiolog z Uniwersytetu Harvarda uważa że  nowoczesne metody produkcji odtłuszczonego mleka radykalnie zmieniają jego właściwości.  Aby powstało chude mleko, maszyny zwane separatorami usuwają z niego cząsteczki tłuszczu,  oraz część obecnych w mleku hormonów, głównie estrogeny i progesteron,  pozostawiając androgeny oraz znany nam już insulinopodobny czynnik wzrostu IGF-1. Odtłuszczone mleko ma więc zmieniony skład niestety także gorzej wygląda i smakuje. Aby przywrócić mu kremowy odcień i smak producenci dodają do niego białka serwatki. Tymczasem z obserwacji na zwierzętach wynika, że związki te mogą wywierać na organizm wpływ podobny do męskich hormonów. Wszystko to sprawia, że picie odtłuszczonego mleka może prowadzić u kobiet do zaburzeń owulacji, u obu płci  do powstawania krostek, grudek i zaskórników.
Naukowcy z Harvardu potwierdzili ten fakt w dużym badaniu klinicznym. Okazało się, że wśród 16 tys. amerykańskich nastolatków trądzik występował częściej u osób pijących mleko odtłuszczone.

Reklamy

Retinoidy w leczeniu trądziku

Retinoidy to ważna grupa leków stosowanych w leczeniu trądziku. Pod względem chemicznym są pochodnymi witaminy A. Odgrywają istotną rolę w terapii trądziku, ponieważ hamują proces tworzenia się zaskórników, zmniejszają łojotok i zmniejszają stan zapalny.  Mają więc działanie wielokierunkowe i dlatego są skuteczne. Stosuje się je w formie doustnej i zewnętrznej. Preparaty zewnętrzne zawierające retinoidy są aplikowane na skórę w postaci żeli i kremów. Do najbardziej znanych należą: Differin krem i żel, Isotrex żel, Locacid krem i dwuskładnikowy preparat Epiduo, który oprócz retinoidu zawiera nadtlenek benzoilu.
Trądzik jest dolegliwością przewlekłą, o nawrotowym charakterze. Po wyleczeniu ostrego stanu duże znaczenie ma więc prowadzenie tak zwanej terapii podtrzymującej. Retinoidy odgrywają ważną rolę jako element składowy tej terapii. Prowadzi się ją przez kilka miesięcy,  po zakończeniu doustnego lub miejscowego leczenia antybiotykami. W pierwszym okresie stosowania retinoidy mogą spowodować przejściowe zaostrzenie zmian zapalnych, co  skłania wiele osób  do przerwania terapii.

Główne działania niepożądane retinoidów stosowanych miejscowo to: podrażnienie skóry, suchość, czasami lekkie łuszczenie się, uczucie pieczenia. Można temu zapobiec stosując retinoidy co drugi dzień na noc, a rano preparaty nawilżające skórę.

Przyczyny powstawania trądziku

Trądzik pospolity dotyczy zarówno dzieci jak i dorosłych. Może pojawić się jeszcze przed okresem pokwitania, u dzieci 9-10 letnich, a czasem utrzymuje się grubo po czterdziestce. Na mniej lub bardziej ostrą postać trądziku cierpi 79-95 proc. szesnasto-, osiemnastolatków w Europie, Ameryce, Australii czy Nowej Zelandii. Ostatnio  coraz więcej mówi się o trądziku dorosłych, który albo nie ustępuje po okresie pokwitania, albo pojawia się po 25-tym lub  30-tym roku życia.
Trądzik pospolity jest przewlekłym schorzeniem występującym na podłożu łojotokowym. Przyczyny jego powstawania  są złożone i nie do końca wyjaśnione. Cechuje go wielopostaciowość wykwitów. Obok zmian niezapalnych, takich jak zaskórniki otwarte i zamknięte występują zmiany zapalne o różnym stopniu nasilenia. Do zmian zapalnych zaliczamy grudki i krosty.

Trądzik powstaje na skutek:

– uwarunkowanych genetycznie zaburzeń rogowacenia w obrębie ujść gruczołów łojowych
– nadmiernej produkcji łoju, czyli łojotoku
-obecności w skórze bakterii beztlenowych Propionibacterium acnes.
Bakterie te wydzielają enzymy lipolityczne, które powodują odłączenie od trójglicerydów zawartych w łoju wolnych kwasów tłuszczowych. Wolne kwasy tłuszczowe mają działanie silnie drażniące i pobudzają proces trądzikowy. Udział tych bakterii w indukowaniu stanu zapalnego został potwierdzony w wielu badaniach i co do tego nie ma obecnie żadnych wątpliwości.
Obok bakterii, czynnikiem odgrywającym znaczącą rolę w patogenezie trądziku są hormony męskie czyli androgeny. Androgeny pobudzają rozrost gruczołów łojowych oraz zwiększają produkcję łoju, który ma nieprawidłowy skład. Jest to jeden z czynników powodujących nieprawidłowe rogowacenie ujść gruczołów łojowych, czyli tworzenie się zaskórników.

Zaskórniki czyli tak zwane wągry nie powstają w wyniku niemycia twarzy, jak sądzi wiele osób. Przyczyną ich tworzenia się jest nieprawidłowa praca gruczołów łojowych.